Dünya Kültür Mirası Uluslararası Dede Korkut Sempozyumu Düzenlendi
Bayburt Valiliği, Bayburt Üniversitesi, Türk Dil Kurumu ile UNESCO Türkiye Milli Komisyonu’nun katkılarıyla 25-27 Nisan tarihleri arasında yerli ve yabancı 49 akademisyenin katıldığı sempozyumda akademisyenler tarafından bildiriler sunuldu. Sempozyuma katılan Türk Dil Kurumu Başkan Yardımcısı Prof. Dr. Feyzi Ersoy, Dede Korkut destanlarının “Salur Kazanın Yedi Başlı Ejderhayı Öldürmesi” başlıklı 61 sayfalık 13’üncü nüshasının bulunduğunu açıkladı.
Sempozyum açılışında konuşan Vali Ali Hamza Pehlivan, organizasyonun düzenlenmesinde büyük emekleri olan başta Bayburt Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Selçuk Coşkun olmak üzere ilgili kişi ve kurumlara teşekkür etti. Sempozyuma katkılarını esirgemeyen TDK İle UNESCO Türkiye Milli Komisyonu’na teşekkürlerini sunduğunu dile getiren Vali Pehlivan Dede Korkut’un Türk Dünyası için çok önemli ve kıymetli bir yeri olduğunu belirtti.
Bugüne kadar Dede Korkut ile ilgili bir takım çalışmaların yapıldığını ve bu çalışmaların devam ettiğini belirten Vali Pehlivan, “Türkiye’de Dede Korkut denilince Bayburt akla gelir. Bu bağlamda Dede Korkut’un ilimiz için çok ayrı bir yeri var. Destanları ve hikayelerinde Bayburt’tan ve Bayburt Kalesi’nden bahsedilmesi, Bamsı Beyrek gibi kahramanların Bayburt’ta müteveffa olması, 1994’ten yılından başlayarak bugüne kadar 25 yıl kesintisiz olarak devam ettirilen Uluslararası Dede Korkut Kültür ve Sanat Şölenleri, Bayburt Üniversitemiz bünyesindeki Dede Korkut Araştırma Merkezi ve dört yıl önce adına başlatılan edebiyat, kültür, sanat, spor ve bilim dalında verilen ödüller aslında Dede Korkut’un UNESCO Temsili Listesi’ne dahil olmasını teşvik eden faaliyetler olmuştur. Bugün UNESCO İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirası Temsili Listesi’nde artık Dede Korkut’ta var. Türk Dünyasının ortak değeri bu tescille, dünyanın ve bütün insanlığın ortak değeri olarak da kabul edilmiş oluyor.” dedi.
Vali Pehlivan Dede Korkut ile ilgili yapılan çalışmaların aslında köklere ışık tutmak anlamına geldiğini kaydederek, “Kökü sağlam olmayan ağacın ayakta durması mümkün değildir. Ne mutlu ki; bizim köklerimizde Dede Korkut’lar, Yunus Emre’ler, Mevlana’lar var. Çok sağlam köklere sahibiz.” şeklinde konuştu.
Dede Korkut mirasının nesilden nesile aktarılarak yaşatıldığını söyleyen Vali Pehlivan konuşmasına şu şekilde devam etti: “Söz uçar yazı kalır denilir. Bunu kabul ediyoruz. Bununla birlikte söz etkili ise, söz güzel ise dilden dile, gönülden gönüle yüzlerce ve binlerce yıl taşınabilir. Bunun en güzel örnekleri atasözlerimizde, halk hikayelerimizde, manilerimizde gizlidir. Sözün gücü, söyleniş tarzı, yansıttığı duygu ve ruh hali onun asırlarca dilden dile taşınmasına vesile oluyor. Fakat tüm bunlara rağmen sözün yazıya geçirilmesi çalışmalarından da geri durulmaması gerekir. Bu tür çalışmalar, sempozyumlar ya da yayınlar unutulma riski olan sözleri, tarihi belgeleri,kayıtları, deyiş veya hikayeleri kalıcı hale getirmek anlamında bugünün nesillerine aktarmada saygıdeğer bir misyon üstlenmiş durumdadır. Bu bağlamda böylesine bir çalışmanın hayata geçirilmesinden dolayı ziyadesiyle mutlu olduğumu ifade etmek isterim.”
Bayburt Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Selçuk Coşkun ise Dede Korkut’a ait deyişlerin Bayburt’ta günlük yaşantı içerisinde halen varlığını sürdürdüğünü ve bu deyişlerin nesilden nesile aktarıldığını kaydetti. Dede Korkut’un soluğunun bu anlamda Bayburt’ta yaşadığını dile getiren Rektör Coşkun, “Bayburt Üniversitesi olarak bizler öncelikle Dede Korkut Araştırma ve Uygulama Merkezi’ni açtık. Bu merkezimiz sağ olsun bu yıl 4’üncü sempozyumunu düzenliyor.” İfadelerini kullandı.
Dede Korkut’un izleri bugüne ulaşan Türk Dünyası’na ait bir kültür hazinesi olduğunu aktaran TDK Başkan Yardımcısı Prof. Dr. Feyzi Esoy da, “Dede Korkut bugün Türk dünyasında en çok bilinen ve en çok okunan eserler arasında yer almaktadır. Dede Korkut’ta Türk milli kültürünün zenginliklerini, yaşam tarzını ve pek çok unsuru bir arada görmek mümkündür. Böylesi bir eseri 2018 yılında Azerbaycan ve Türkiye’nin ortak başvurusu üzerine UNESCO Somut Olmayan Kültürel Mirasın Korunması 13. Hükümetlerarası Komisyonu Toplantısı’nda Dünya Somut Olmayan Kültür Mirası Listesi’ne kabul edilmiş olması da ayrıca sevindirici bir durumdur. Bize Oğuzların hayatından önemli kesitler sunan Dede Korkut aslında Türklerin yazıya geçirip adına Oğuzname dedikleri sözlü tarihlerinin de bir parçasıdır. Oğuzname’nin üçüncü bölümü olarak nitelendirilen Dede Korkut kitabı bilindiği gibi iki yazma halinde günümüze ulaşmıştır. Anadolu coğrafyasında Dede Korkut’a ithaf edilen tek kabrin Bayburt’ta bulunması, Bamsı Beyrek’in mezarının da Bayburt’ta yer alması Bayburt ile Dede Korkut’u ayrılmaz bir biçimde bağlamaktadır.” diye konuştu.
UNESCO Türkiye Milli Komisyonu Başkan Vekili Prof. Dr. Metin Ekici de Dede Korkut’un ya da Korkut Ata’nın Türk Kültür ve Türk dünyası için olduğu kadar bütün dünya için de önemli olduğunu ifade etti. Dede Korkut kitabı ile insanlık adına sağlanan katkının sadece kendi bilim kültür mahfillerimizde değil bütün dünyada bilinmesi ve anlatılmasının gerekliliğinden bahseden Prof. Dr. Ekici, “Dünya tarihi ve edebiyatı Mem-u Zin’den bahsederken Türk Kültürü’nden, Türk Sanatı’ndan, Türk Dili’nden, Türk Edebiyatı’ndan ve müziğinden bahsetmeden bir tarih dil, edebiyat ve sanat kitabı asla yazılamaz. Çünkü dünya tarihine Türkleri mükemmel ve sonsuz sayıda katkıları olmuştur. Bunların en güzidesi diyebileceğimiz eserlerin başında da Dedem Korkut’un kitabı gelmektedir.” sözlerini kullandı.
Konuşmaların ardından bu yıl dördüncüsü düzenlenen Dede Korkut Bilim, Kültür, Sanat, Edebiyat ve Spor Ödülleri takdim edildi. UNESCO Türkiye Milli Komisyonu’na Türk İslam Coğrafyası’na Hizmet Ödülü, Hattat ve Ebru Sanatçısı Fuat Başar'a ise Sanat ödülünün verildiği törende Prof. Dr. Nasrullah Hacımüftüoğlu'na Bilim Ödülü Vali Ali Hamza Pehlivan tarafından takdim edildi.
Baberti Külliyesi Prof. Dr. Fuat Sezin Konferans Salonu’nda düzenlenen sempozyum açılışına Vali Ali Hamza Pehlivan, Bayburt Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Selçuk Coşkun, Türk Dil Kurumu Başkan Yardımcısı Prof. Dr. Feyzi Ersoy, UNESCO Türkiye Milli Komisyonu Başkan Vekili Prof. Dr. Metin Ekici, İlahiyat Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Nasrullah Hacımüftüoğlu, akademisyenler ve öğrenciler katıldı.
